“De arbeidsmarkt is totaal anders dan vroeger”

COA nog altijd aantrekkelijke werkgever

“Vanuit het capaciteitsbesluit kwam begin 2019 de opdracht van het bestuur om terug te gaan in aantal medewerkers. Na de zomer bleek dat er toch meer opvang nodig was. 

We hebben het nog net kunnen redden met de bestaande (reserve)capaciteit. Per saldo zie je daardoor in 2019 niet veel groei van het aantal medewerkers, die wordt pas zichtbaar in 2020”, waarschuwt Pascal Kauffeld, projectleider Arbeidsmarkt binnen de unit HRM. De echte dilemma’s ontstaan in de loop van 2020, als groeien op bestaande locaties niet meer kan. Dit vraagt om een groeiende sense of urgency, het bewustzijn dat de arbeidsmarkt nu heel anders is dan vroeger. “De tijd dat we simpel door de handen uit de mouwen te steken alles konden regelen, ligt achter ons.” 


In 2020 moeten extra (nood)opvanglocaties open. “Daarvoor hebben we landelijk 200 tot 250 extra mensen nodig in de directe omgeving van de locaties. Die zijn er op dit moment niet. Door de krapte op de arbeidsmarkt gaat het werven van nieuwe collega’s niet meer van vandaag op morgen. Dat is nieuw voor ons, daar moeten we op anticiperen. Van belang is dat we daar onze bedrijfsvoering op durven aan te passen en proactief gaan sturen op personeel”, legt Pascal uit. Eind 2019 kwam vanuit het bestuur de opdracht om vooruitlopend op de behoefte al vast te gaan werven voor 200 medewerkers: 15 per provincie, 50 per unit. “We weten dat er groei komt, maar nog niet precies waar. Dat is per regio verschillend. Daarom gaan we bovenformatief mensen aannemen. Maar managers in het land vragen dan wat ze in de tussentijd de nieuwe mensen moeten laten doen. Want misschien gaat in die buurt geen nieuwe locatie open.” Pascal benadrukt het belang om ook te kijken naar effecten op de mensen die al in dienst zijn. “Soms ligt een nieuwe locatie dichter bij de woonplaats van medewerkers die al op een andere locatie zitten. Daardoor kunnen we de woon-werkverkeer afstand soms verkleinen.”

‘We weten dat er groei komt, maar nog niet precies waar’

Meer vissers in dezelfde vijver

Enthousiasme om bij het COA te komen werken is er nog steeds, is de ervaring van HRM. Pascal: “Wij zijn de enige organisatie in Nederland waar je dit werk kunt doen. Het COA biedt een inspirerende werkplek voor bijvoorbeeld agogen. Als we hen benaderen, zijn de reacties dan ook positief. Maar er vissen meer werkgevers in dezelfde vijver. Vroeger had je vijf kandidaten voor een functie, nu soms vijf werkgevers voor een kandidaat. Je kunt mensen niet meer voor drie maanden een baan aanbieden als ze ergens anders een jaarcontract of zelfs meteen een vast contract kunnen krijgen. Maar zelfs dan is op hele korte termijn de arbeidsmarkt niet toereikend. Mensen vinden die nog geen baan hebben is steeds lastiger. Ze moeten dus van baan willen veranderen, dat heeft meer tijd nodig.”

Maatregelen

Om straks op tijd voldoende mensen te hebben op alle locaties, is in 2019 een aantal maatregelen genomen. “Zo zijn we begonnen om voor de amv-locaties (alleenstaande minderjarige vreemdelingen) getalenteerde mensen aan te nemen die nog niet helemaal voldeden aan alle opleidingseisen en die hier de vereiste papieren kunnen halen. Daarmee kunnen ze later eventueel ook op andere plekken aan de slag, bijvoorbeeld in de jeugdzorg algemeen. Collega’s met het gewenste hbo-niveau nemen deze mensen onder hun hoede. Ook hebben we geprobeerd om mensen binnen de flexibele schil een vaste aanstelling te geven en zo een signaal af te geven dat we hen willen houden.” Vanwege de krapte op de arbeidsmarkt is ook gestart met een pilot om vergunninghouders te laten werken op locaties.

Lees het artikel van Huub Wilbrink  →

Arbeidsmarktcommunicatie

“We zijn daarnaast gestart met het versterken van onze arbeidsmarktcommunicatie. Met Start People zijn we via social media aan het werven. Ook vacatures worden anders opgesteld. De COA-website wordt uitnodigend gemaakt voor wie interesse in het COA heeft. Bijvoorbeeld met filmpjes van opvangmedewerkers die vertellen over hun werk. En het selectieproces wordt zo aangepast dat we meer uitgaan van de reis van de kandidaat en niet het werving & selectieproces centraal zetten. Zo kan het proces sneller worden afgerond. Arbeidsvoorwaardelijk worden zaken beter in kaart gebracht Onze beloning is nog altijd goed, maar ook de secundaire en tertiaire voorwaarden zijn we aan het bekijken. Daarbij gaan we uit van scenario’s op basis van trends.”

Samenhang vastgoedmanagement

Om een goed beeld te krijgen van de concurrentie tussen werkgevers per regio, wordt bovendien uitvoerig in kaart gebracht hoeveel vacatures er per regio zijn en waar precies. “Daardoor zien we ook wat kansrijke en kansarme regio’s zijn op de arbeidsmarkt. Dat kan worden meegewogen in de keuze om ergens wel of niet een locatie te openen. Maar ook vastgoedmarkt is krap, wat de keuze wel kleiner maakt. Daarom willen we sturing kunnen geven voor een termijn van twee tot vijf jaar, zodat je weet waar op basis van de bestuursovereenkomst locaties sluiten en hoeveel locaties nodig zijn. Vastgoedmanagement en arbeidsmanagement moeten we steeds meer in samenhang bekijken Op strategisch niveau zijn in elk geval goede stappen gezet.”